Vernici pravoslavnih crkava koje poštuju Julijanski kalendar proslavljaju danas Božić, dan rođenja Isusa Hrista.

Na Božić hrišćanske crkve slave dolazak Spasitelja ljudskog roda, koji je došao među ljude da im ukaže na vrednosti vere u ljubav, da ih izmiri sa Bogom koga su se odrekli počinivši prvi greh.

Predanje kaže da je pred rođenje Hristovo rimski imperator Avgust naredio popis stanovništva u carevini, pa se svako morao naći u mestu odakle su njegovi preci.

Marija od roda Davidova i njen saputnik Josif vratili su se tom prilikom u Vitlejem i tu se skromno smestili u pećini u kojoj su pastiri sklanjali stada od nepogoda. Bogorodica je, kako je zapisano, u slamu povila novorođenog spasitelja i poklonila mu se kao Bogu.

“U isto vreme, nad zemljom izraelskom pojavi se velika sjajna zvezda koja beše neobična i stoga što se nije kretala od Istoka ka Zapadu, već se kretala prema Jugu, a ne beše na visini kao sve zvezde već u visini ptičijeg leta”.

Zvezdu su četrdeset dana pratili trojica mudraca, prema predanju Gaspar, Valtazar i Melhior, koji su stigavši u Jerusalim pošli caru Irodu koji ih je lukavo zamolio da mu jave gde se dogodilo čudesno rodjenje jer bi on hteo da se pokloni tom detetu proročanstva.

Kako dalje kaže jevandjelsko predanje, u Vitlejemskoj pećini nad kojom se zaustavila najsjajnija zvezda, mudraci su se poklonili detetu “kao caru nad carevima i darivali ga zlatom, a potom tamjanom kao Boga i smirnom kao prvosveštenika i učitelja”.

Mudraci se nisu vratili Irodu, već su drugim putem otputovali, a Irod je, u strahu za svoj carski presto, naredio da se u Vitlejemu pobiju sva muška deca do dve godine, nadajući se da će među njima biti i novorođeni Isus.

Ubijeno je 14.000 dece, ali je sveta porodica prebegla u Misir u Egiptu, gde je živela do Irodove smrti.

Srpska pravoslavna crkva Božić slavi tri dana, koji su u njenom bogoslužbenom kalendaru obeleženi crvenim slovom.

Drugi dan Božića je Sabor presvete Bogorodice koji crkva posvećuje Bogomajci u znak zahvalnosti što je rodila Spasitelja, dok se trećeg dana slavi sveti arhidjakon Stefan.

Pored Srpske pravoslavne crkve, ovaj praznik danas slave Ruska i Gruzijska pravoslavna crkva, beloruski i ukrajinski pravoslavci, Jerusalimska patrijaršija, Sveta Gora i egipatski Kopti.

Proslava Božića

Božić se praznuje u krugu porodice, priprema se zajednički ručak i daruju ukućani. Dolazak položajnika, muškog deteta ili uspešnog mladića, u dom kao čestitara praznika – još je u praksi.

Pozdravlja se rečenicom “Mir Božji, Hristos se rodi”, a odgovora “Vaistinu se rodi”. Praznik odlikuju božićna sveća, tek ozelenela pšenica, božićni kolač, pečenica i bogata trpeza. U česnicu se stavlja novac, a za onoga ko ga dobije veruje se da će biti uspešan cele godine.

Česnica se negde seče, negde lomi, u Vojvodini je ona zapravo suva pita, dok je u južnim delovima načinjena kao pogača.

Prema Zakonu o državnim i verskim praznicima Božić je u Srbiji neradni dan.

(Novi magazin)

Pravoslavne crkve i vernici obeležavaju Vaskrsenje Hristovo, jevanđeljski događaj kojim je pre više od dva milenijuma počela novozavetna istorija čovečanstva.

Pravoslavni vernici slave Vaskrsenje Isusa Hrista, hrišćanski praznik nad praznicima koji je osnova novozavetne propovedi i vere u spasenje.

Proslava Uskrsa počela je ponoćnim bogosluženjima u crkvama, a nastavljena je svečanim jutarnjim liturgijama na kojima se uz molitvu i čitanje Jevanđelja objavljuje najveća radost hrišćanskog sveta.

Srpski patrijarh Irinej služio je jutarnju uskršnju liturgiju u Sabornoj crkvi u Beogradu.

Liturgiji su pored velikog broja građana prisustvovali premijer Mirko Cvetković, zamenik premijera i ministar unutrašnjih poslova Ivica Dačić, ministar vera i dijaspore Srđan Srećković, šef diplomatije Vuk Jeremić, beogradski nadbiskup Stanislav Hočevar.

Ponoćnu vaskršnju liturgiju u Hramu Svetog Save na Vračaru služio je patrijarhov vikarni episkop hvostanski Atanasije.

Uz prazničnu liturgiju, u svim hramovima Srpske pravoslavne crkve čita se poslanica patrijarha Irineja.

Patrijarh je pozvao vernike da “zdravo i trezveno prate događaje i vreme u kome živimo” i razlikuju dobro od zla, privremeno od večnog, i poručio da život provodimo u punom osećanju odgovornosti, “čuvajući se da niko zbog nas ne zaplače i ne bude žalostan”.

Patrijarh srpski Irinej danas će ložiti badnjak ispred novosagrađenog Hrama Svetog Simeona Mirotočivog na Novom Beogradu i Hrama Svetog Save na Vračaru, gde će u ponoć predvoditi prvu Božićnu liturgiju.

Na Badnji dan prvosveštenik SPC će služiti jutarnju liturgiju u beogradskoj Sabornoj crkvi, dok će večernje bogosluženje služiti u novosagrađenom Hramu Svetog Simeona Mirotočivog u Bloku 26.

Kako je najavljeno na sajtu Srpske pravoslavne crkve, patrijarh će, takođe, prisustvovati večernjem bogosluženju u maloj Crkvi Svetog Save na Vračaru.

U ponoć, prvu prazničnu liturgiju kojom se objavljuje čas Rođenja Hristovog i početak božićnog slavlja, patrijarh će služiti u Hramu Svetog Save na Vračaru.

Na Badnji dan, vikarni episkop hvostanski Atanasije služiće liturgiju u Markovoj crkvi, dok će na sam dan Božića, 7. januara, jutarnju liturgiju služiti u beogradskoj Sabornoj crkvi.

Episkop raško-prizrenski Teodosije služiće na badnje veče u hramu Svetog velikomučenika Dimitrija u Kosovskoj Mitrovici, čime će početi božićno slavlje. Posle ove službe, koja će početi u 16.00 časova, vladika Teodosije naložiće badnjak ispred hrama gde se očekuje veliki broj vernika.

Drugog dana Božića, na praznik Sabora Presvete Bogorodice, patrijarh će služiti liturgiju u niškoj Sabornoj crkvi, dok će vikarni episkop Atanasije služiti liturgiju u beogradskoj Sabornoj crkvi.

Na praznik svetog arhiđakona Stefana, trećeg dana Božića, patrijarh Irinej će jutarnju liturgiju služiti u Eparhiji niškoj, dok će vikarni episkop služiti u manastiru u Slancima, koji tog dana proslavlja svoju krsnu slavu.

Pored Srpske pravoslavne crkve, Božić 7. januara po novom kalendaru (25. decembra po starom) proslavlja Ruska pravoslavna crkva, Jerusalimska patrijaršija, Sveta Gora, starokalendarci u Grčkoj i egipatski Kopti, koje kao svoj bogoslužbeni poštuju Julijanski kalendar.

U crkvama širom Srbije služiće se povečerja i paliće se badnjaci.